## Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis

###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:1:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:1:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:1:1)

(א) וכן פי' הרשב"ם והרמב"ן והרלב"ג והרדי"א


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:2:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:2:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:2:1)

(ב) לשון רבים ולא כתיב פילגש:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:3:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:3:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:3:1)

(ג) וכן (דה"א א לב) "ובני קטורה פילגש אברהם" ושֵם "פילגש" פירושו שפחה, והמפרש (יחז' כג כ) על הפסוק "ותעגבה על פילגשיהם" שפירושו שם אנשים ולא נשים, וכן הביא הרד"ק שם זה הפירוש וז"ל שם "פי' המפרשים פלגשים עבדיהם, כי פילגשים במקום הזה אנשים ולא נשים, ויורה ע"ז "אשר בשר חמורים בשרם" (יחז' כג כ) שהוא כינוי לאבר האיש וכו' והנכון בעיני שהוא כמשמעו", וכן דעת הח' ז"ל שהוא כמשמעו, ואעפ"י שנכתב פה ביו"ד מ"ם כדרך הזכרים, כי הי' לו לכתוב "הפלגשות", ע"כ יפרש שפי' פלגש, שפחה:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:4:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:4:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:4:1)

(ד) פי' שם "שפחה" לא מצאנו ממנו שם לזכר, כדרך שלא מצינו לנקבה מלשון עבד, כי לשון שפחה נופל על פילגשים:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:5:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:5:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:5:1)

(ה) כי אעפ"י שנראה מפשט הכתוב שם ביחזקאל, כי פילגשיהם אנשים כי היה מדבר עם בנות ישראל שהיו עוגבות עם הבועלים אותן, יש לפרשו נשים, וזה כי בנות ישראל עוגבת עם נשי מצרים כי היו רגילות עמהן תמיד, וכן פי' הרד"ק שם בסופו, ופי' "אשר בשר חמורים בשרם" טעמו על הפילגשים, כי גם ערות הנקבה מכונה בלשון בשר כמו "דם יהיה זובה בבשרה" (ויקרא טו יט):


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:6:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:6:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:6:1)

(ו) וכן ת"א "ובני דדן הוו לְמַשִירְיָן" שהם המחנות שיירות הולכי דרך מעיר לעיר, מלשון "אם תטה אשורי מני הדרך" (איוב לא ז) ענין עד והליכה:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:7:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:7:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:7:1)

(ז) מלשון "ילטוש עיניו" (איוב טז ט):


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:8:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:8:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:8:1)

(ח) שמות עצמיות:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:9:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:9:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:9:1)

(ט) כי אם נאמר שהם תואר השם, פי' ע"ש תואר מעשיהם, מה נעשה לשאר השמות אשר להם:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:10:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:10:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:10:1)

(י) כי (למעלה כד י) כתיב "וכל טוב אדוניו בידו" וכפירש"י שם, ואיך נתן מתנות להם, ע"כ יפרש כי נתן להם ממון וזה אינו בכלל הנ"ל:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:11:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:11:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:11:1)

(יא) הוא לתוספות ביאור, קדמה שהוא אל ארץ קדם:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:12:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:12:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:12:1)

(יב) הוא ג"כ לתוספות ביאור:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:13:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:13:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:13:1)

(יג) כי א"י הוא טבור העולם וכולם יסובו על מרכז א"י:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:14:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:14:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:14:1)

(יד) וכן כתוב (למטה פ' טו) "יטור נפיש וקדמה", ושלח שם גם יתר בני הפילגשים:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:15:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:15:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:15:1)

(טו) לפי שהיל"ל אל קדמה, ופי' קדם, הוא למזרח א"י:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:16:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:16:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:16:1)

(טז) מיתה קלה שאינה באריכות חולי:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:17:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:17:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:17:1)

(יז) וכן פי' הרלב"ג שמת בגויעה בזולת צער:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:18:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:18:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:18:1)

(יח) כל מקום שכתוב ויגוע פירושו מיתה, אך היא מיתה קלה:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:19:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:19:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:19:1)

(יט) כי במקום שנאמר וימת בלא גויעה, יכול להיות שמת במיתה קשה:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:20:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:20:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:20:1)

(כ) מפני שמתו בלא עיכוב, ואין צריך עוד לפרש המיתה:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:21:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:21:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:21:1)

(כא) אחר שאמר ויגוע, ולמה אמר עוד וימת, ע"כ פי' וימת שמת בשיבה טובה:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:22:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:22:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:22:1)

(כב) שראה לו בנים ובני בנים והיה בטובה ובכבוד כל ימי חייו, ובדרש (ב"ב טז ב) שעשה ישמעאל תשובה בחייו:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:23:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:23:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:23:1)

(כג) ר"ל מעולם השכל, והטעם שהוא דבק בו ומעמידנו הזמן הקצוב:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:24:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:24:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:24:1)

(כד) ר"ל אל האלהים אשר נתנה:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:25:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:25:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:25:1)

(כה) וכן כתב הרד"ק, וזה הלשון נהוג במקרא יהי' האבות צדיקים או רשעים:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:26:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:26:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:26:1)

(כו) כי המת הולך בדרך שהלכו אבותיו כאלו נאסף אליהם, ובמקח"מ "על לכתם בדרך אבותם":


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:27:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:27:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:27:1)

(כז) וענינה שנאספת נשמת הצדיק אל צרור החיים לחיי עד להתדבק עם מקורה שהוא עמה, וכן מפורש "רוחו ונשמתו אליו יאסוף" (איוב לד יד) ועיין למעלה טו טו קרני אור הערה לא:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:28:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:28:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:28:1)

(כח) וכן פי' ר"י ן' גנאח בשרשיו שורש "טיר" עיין קרני אור הערה יא:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:29:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:29:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:29:1)

(כט) וכן פי' הח' ז"ל שם בפעם השנית:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:30:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:30:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:30:1)

(ל) "אֻמות" (במד' כה טו):


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:31:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:31:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:31:1)

(לא) "שבחוהו כל האֻמים" (תה' קיז א) כולם בקבוץ תחת האל"ף:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:32:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:32:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:32:1)

(לב) למעלה (יו"ד לא) ויהיה לאמותם הכתוב כאן ממלת אמות והלמ"ד משמשת:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:33:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:33:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:33:1)

(לג) כי שם הלמ"ד שרשית, כי שרשו "לאום":


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:34:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:34:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:34:1)

(לד) וגם שם הלמ"ד שרשית:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:35:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:35:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:35:1)

(לה) לאום:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:36:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:36:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:36:1)

(לו) אום:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:37:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:37:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:37:1)

(לז) "לאום", "אום" והמובן אחד, וכן פי' רש"י ז"ל (תה' ב א) בשם מנחם, כי לאומים, ואומים, וגוים, כולם קרובי ענין:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:38:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:38:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:38:1)

(לח) ר"ל שנפל גורלו בגורל אחיו:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:39:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:39:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:39:1)

(לט) ופי' הרד"ק שם ענין התחברות:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:40:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:40:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:40:1)

(מ) שיהיה להם נחלה גדולה כזו:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:41:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:41:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:41:1)

(מא) ככתוב (למעלה פ' ו) "קדמה אל ארץ קדם":


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:42:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:42:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:42:1)

(מב) כמו מצרים:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:43:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:43:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:43:1)

(מג) פי' שנפל מן הגג או מן האילן או ממקום גבוה:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:44:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:44:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:44:1)

(מד) וע"י אמר הח' ז"ל כי לא ידענו סבת מותו, ויכול להיות שע"ז אמר הכתוב ויגוע שהיא מיתה פתאומית בלא צער:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:45:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:45:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:45:1)

(א) וכן בדברי הימים (דה"א א, לד) לאחר שכתב כי בני אברהם הי' יצחק וישמעאל ובני קטורה חוזר וכותב סתם "ויולד אברהם את יצחק, בני יצחק עשו וישראל", והח' ז"ל יפרש טעם הסמיכות:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:46:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:46:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:46:1)

(ב) כן אמרו ז"ל (ב"מ פז א) כי קלסתר פניו של יצחק דומה לאברהם עד שהכל אומרים אברהם הוליד את יצחק, וכן תיוב"ע וכן פירש"י ז"ל:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:47:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:47:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:47:1)

(ג) פי' נתגדלו:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:48:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:48:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:48:1)

(ד) ואת יצחק גדל עמו בבית:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:49:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:49:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:49:1)

(ה) פי' משדה ארם, כמו שאמר "ויברח יעקב שדה ארם" (הושע יב, יג):


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:50:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:50:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:50:1)

(ו) נקרא שדה פדא"ן, וכן הביא רש"י ז"ל בשם יש פותרין, ובסורי מחרישה, ובארמי צמד בקר:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:51:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:51:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:51:1)

(ז) והוא היה עיקר הבית.


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:52:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:52:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:52:1)

(ח) עיין רש"י ורמב"ן שם:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:53:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:53:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:53:1)

(ט) הקל עלינו בקשה ורבוי הפצרה בדברים נהפוך רצון זולתו רעה לטובה:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:54:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:54:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:54:1)

(י) מהכבד הנוסף מבנין הפעיל, כי במקום שאין סבה למתפלל לבקש תחנה בעד מי שיתפלל בעדו, כי אין לו זכות, נופל לשון העתרה בכבד, וכן העתרתי אל ד' " (שמות ח כה):


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:55:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:55:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:55:1)

(יא) שֶרִצה יצחק את השם בדבריהם שדברו יצחק ורבקה, וידידי הרב הג' מ' אא"ש בעל תועפות ראם יפרש דהח' נותן טעם עמש"כ ויעתר מבנין הקל ולא ויעתיר מבנין הכבד, שרָצה ד' בדבריהם שלצדיקים, ולא כן בתפלת משה על פרעה, ולכן כתוב שם מבנין הכבד:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:56:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:56:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:56:1)

(יב) הנעתר ומי שיתפללו אליו הוא המרוצה ומקבל התכלה:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:57:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:57:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:57:1)

(יג) הנפעל נופל על המתרצה ע"י התפלה:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:58:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:58:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:58:1)

(יד) כשנוצרו והגיעו לזמן התנועה הי' מתנועעים מאד עד שנדמה לה שהי' רצים זה לעומת זה, ושרשו "רוץ" וכן כתב רד"ק בשרש "רוץ" וכן בפי' על התורה, וכן פי' רש"י ז"ל לדעת רז"ל וכן בפי' הרשב"ם:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:59:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:59:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:59:1)

(טו) וחבירו:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:60:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:60:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:60:1)

(טז) ופי' שם הח' ז"ל מגזרת רץ, וככה "ויתרוצצו הבנים" וכן פי' שם הרד"ק:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:61:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:61:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:61:1)

(יז) פי' כי ההוה בבטן נקרא עובר, והעובר והילד המת ואשר לא כלו לו חדשיו לא יקראו בשם בן, ועיין התוה"מ (תזריע סי' ד):


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:62:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:62:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:62:1)

(יח) וקראם ערומים על שם סופם, דאם היה ערום מתחלה מה יש להפשיט ממנו, וכ"כ הח' ז"ל (דבר' כב ח) וסיים וז"ל "ומלות רבות לאין מספר נקראו על שם סופן ולא נדע אם כן דרך הלשון":


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:63:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:63:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:63:1)

(יט) כי אין דרך לומר א"כ, כי אם על דברים שאמרו לה תחילה לא היתה יודעת אותם, ע"כ הוצרך לפרש כן:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:64:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:64:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:64:1)

(כ) וכן הוא (בב"ר פ' סג) ר' יצחק אמר מלמד שהיתה אמנו רבקה מחזרת על פתחיהן של נשים, ואומרת להן הגיע לכם הצער הזה בימיכם?:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:65:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:65:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:65:1)

(כא) והרמב"ן טען עליו וכתב, שלפי"ז הכתוב חסר ואיננו שלם ויפרש "כי אמרה א"כ יהיה לי, למה זה אנכי בעולם הלואי אינני שאמות, או שלא הייתי, כטעם כאשר לא הייתי אהיה":


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:66:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:66:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:66:1)

(כב) דעת הח' ז"ל אעפ"י שהיתה צדקת לא דבר ד' עמה בעבור שהיתה אשה ודבר לה ע"י נביא, וכן פי' רש"י ז"ל, והרשב"ם והרד"ק והרלב"ג:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:67:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:67:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:67:1)

(כג) כי היה ג"כ נביא:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:68:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:68:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:68:1)

(כד) וכן הוא בסדר עולם פ"א, יעקב שימש את אבינו אברהם ט"ו שנה כי כתיב "ואברהם בן מאת שנה בהולד לו את יצחק בנו" ויצחק בן ששים שנה בלדת אותם", והנה הכל ק"ס שנה וכל ימי אברהם הי' קע"ה שנה, נסור מהם ק"ם נשארו ט"ו:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:69:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:69:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:69:1)

(כה) רב יאמר על הגדול בזמן יציאתו לעולם, ואעפ"י שהזמן מועט, קורא אותו היוצא הראשון רב, והשני היוצא אחריו צעיר, וכן "לא רבים יחכמו" (איוב לב ט) גדולים בשנים, ויאמר שרב הוא הפועל כי ברוב הפועל הוא הראשוו, ויש לספק בזה כי לא זכר עמהם מלת "את" שהוא מורה על הפעול, ולא באר מי יעבוד את חבירו, אם הרב יעבוד לצעיר, או הצעיר יעבוד לרב, לכן פי' הוא הפועל, הרב הוא הפועל שיעבוד לצעיר, וכן ת"א ויוב"ע:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:70:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:70:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:70:1)

(כו) שאין ספק שהבן הוא הפועל והמכבד לאב, וכן פי' הח' ז"ל שם "בשכל הלב ידוע כי הבן חייב לכבד האב וכן ורב יעבוד צעיר":


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:71:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:71:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:71:1)

(כז) בפ' "והיה כאשר תריד" (למטה כז מ) פי' הח' ז"ל "כאשר תריד לשם ירחמך":


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:72:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:72:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:72:1)

(כח) שהוא עי"ן הפעל כי שרשו "תאם" והונחה אל"ף של תאומים, והוטלה תנועתה על התי"ו:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:73:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:73:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:73:1)

(כט) והוא ג"כ בחסרון אל"ף ושרשו "שאר" ודומה לו "כל שרית ישראל" (דה"א יב לח):


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:74:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:74:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:74:1)

(ל) וע"ז כתב הרש"ד, לא ידעתי מאין לו זאת כי לא נמצא במקרא אדמון כאשר נמצא אכזר, גם אכזרי ואדמוני נמצא שלשה פעמים במקרא, א' פה, ושני פעמים בדוד (ש"א טז יב. ויז מב) עיי"ש ועיין הכוה"ק מצדיק את הח' ז"ל וסיים ורש"ד המבאר תפס את ראב"ע שלא כדין:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:75:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:75:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:75:1)

(לא) דעתו שאינה סמוכה בטעם הענין, אבל היא סמוכה כפי הדקדוק:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:76:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:76:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:76:1)

(לב) ותהיה מלת "שער" דבקה עם "כולו" ר"ל הנער יצא אדום, וכלו מלאה שער כאדרת:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:77:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:77:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:77:1)

(לג) דעתם שאחר שמצינו תי"ו בסוף מלת "כאדרת" כמשפט הסמוכים, על כן היא. סמוכה לשער, ופירושו כאדרת הנעשה משער:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:78:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:78:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:78:1)

(לד) הרואים אותו, ויתכן לפי שראו זה מעשה זר קראוהו כן:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:79:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:79:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:79:1)

(לה) פי' שם "עשו" מפעל "עשה" שהי' עשוי ונגמר מתולדה:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:80:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:80:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:80:1)

(לו) וכן אמר החז"ל (הושע יב ד) על הפ' "בבטן עקב את אחיו" "כי כאשר היה בבטן נתתי לו כח לאחוז בעקב, וזהו כמעשה נס, כי אין כח בעומד בשליא, ובעת התבקעה לתפוש דבר עד שיצא מהרחם לאויר העולם, והנה בהיותו בבטן נתתי לו כחו":


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:81:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:81:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:81:1)

(לז) כי כתיב וידו אוחזת בעקב עשו, שמשמעו שיצאו יחד תפושים זה בזה. וכן פי' הח' ז"ל (למטה לח, כח) על פ' "ויהי בלדתה ויתן יד" "גם אלה במעשה פלא שנבקעו השליות יחד והשיב זה ידו ויצא אחיו":


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:82:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:82:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:82:1)

(לח) וכן פירש"י ז"ל באחרונה על אחיזת העקב, קרא לו אביו יעקב:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:83:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:83:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:83:1)

(לט) הח' ז"ל יפרש מלת יודע שהוא בלשון הוה, שהוא לעולם מלא מרמות, והנה מן ציד נגזר שרש "צדה" ושם "צדיה" שענינם קרוב לרמיה:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:84:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:84:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:84:1)

(מ) לדבריו אלה תתישב מה שיקשו המפרשים סבת אהבת יצחק לעשו, ויאמרו שהיתה אהבת התועלת שהיה אוכל מצידו, ואין זה נכון, אבל סבת נטייתו אליו היתה מחלקת אמרי פי עשו, וזהו שגילתה התורה, ויאהב יצחק כי צַיִד, שהאהבה היתה מסבת מרמה, ודע כי צִיד הוא שם דבר, לא תואר לאיש כי התאר צַיָד בדגשות היו"ד וקמוץ ומלרע, (הכוה"ק):


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:85:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:85:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:85:1)

(מא) מבלי שום מרמה ועול היפך איש ציד, והנה מלת "תם" נמצאת הרבה אצל ישר (איוב א א, תה' לז לז):


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:86:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:86:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:86:1)

(מב) כתרגומו "גבר נפיק חקלא" יוצא והולך תמיד בשדות לצוד חיות ועופות:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:87:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:87:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:87:1)

(מג) היפך מן איש שדה, לפיכך אהבה אותו רבקה אמו, מפני שהוא איש תם יושב אהלים:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:88:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:88:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:88:1)

(מד) פי' כי גם יעקב היה בשדה ולא בעיר, רק שיעקב היה איש שדה לרעות את צאנו, ועשו איש שדה לרעות ולשלול שלל ולבוז בז, וא"כ אינו היפך איש שדה:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:89:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:89:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:89:1)

(מה) למאכלו ובשר הציד הוא מוטעם, ויחסר המעשה, וחסר מלת מביא, וכן וד' אותי כגבור עריץ" (ירמי' כ יא) פי' נתן או שם אותי, "למועד אשר שמואל" (ש"א יג ח) פי' אשר קבע שמואל, וכן ת"א "ארי מצידה הוה אכיל", והמקרא חסר הנתינה, ופי', כי ציד יתן בפיו, והבא"י יפרש שמביא הציד בפיו בצפצוף פיו והיא מלאכה טובה לזה אהבו:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:90:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:90:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:90:1)

(מו) הרש"נ גרם פה "כארץ עיפה" (תה' קמ"ג ו) ובאמת הגי' הנכונה "בארץ עיפה" (ישעי' ב ב):


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:91:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:91:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:91:1)

(מז) יש במשמעו חלישות כח מיגיעה ורעב וצמאון, וכן פי' הח' ז"ל שם "עיפה וצמאה", ויוכיח ע"ז הפי' ראש הפסוק שם "כפלגי מים בציון", וסופו סיים "כצל סלע כבד בארץ עיפה", וכן כאן פי' הח' ז"ל שהיה רעב וצמא, ואונקלס ויוב"ע תרגמו "משלהי":


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:92:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:92:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:92:1)

(מח) כי נמצא רק פ"א פה ולא יותר:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:93:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:93:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:93:1)

(מט) וכן פי' ר"י ן' גנאח בשרשיו שרש "לעט" וכן פי' הרד"ק:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:94:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:94:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:94:1)

(נ) ויהיה פירושו, ויבשל יעקב תבשיל, וכן ת"א "ובשיל יעקב תבשילא "וכן תיוב"ע:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:95:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:95:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:95:1)

(נא) ושרשו "זוד":


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:96:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:96:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:96:1)

(נב) "זוד" גם "נזד":


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:97:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:97:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:97:1)

(נג) הוראה אחת להם אף כי הם שני שרשים, ועיין למעלה שם בביאורי:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:98:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:98:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:98:1)

(נד) מכרה, ובאמת הוא מגזרת פֵעול, וראוי להיות בקמץ חטף, כמו מן זְכור זָכְרָה, ומן שְמור שָמְרָה:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:99:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:99:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:99:1)

(נה) ובא בחירק על דרך אותן שהן מגזרת פְעַל כמו מן שְלַח שִלְחָה הנער (למטה מג ז):


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:100:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:100:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:100:1)

(נו) ומן שְכַב "שִכבה עמי", ועיין הכוה"ק שכתב כי אין כאן ע"ד הזרות עיי"ש:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:101:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:101:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:101:1)

(נז) והרמב"ן ז"ל כתב, כי פי השנים בבכורה ממשפטי התורה לא היה כן לפנים "רק לנחול מעלת האב ושררותו שיהיה לו כבוד ומעלה על צעירו, וכן כתב רב"ח:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:102:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:102:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:102:1)

(נח) ועשו לא היה ראוי לכך, והיה קשה בעיני יעקב לכבד אדם כמותו, אלא שלא היה יכול להמנע מזה מפני מנהג העולם, וזה היה סבתו בבקשת הבכורה:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:103:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:103:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:103:1)

(נט) ואין לבכור מעלה רק אחר מיתת אביו:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:104:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:104:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:104:1)

(ס) וכן פי' הרשב"ם בשם אביו ר' מאיר ז"ל וכן פי' הרמב"ן ז"ל:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:105:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:105:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:105:1)

(סא) ובכ"י מתוקן "ויבז עשו את הבכורה בעבור שראה", וכנראה שמלת "את" שהיא מן הציון נשתבשה ונכתב זאת" והמעתיק הוסיף מדעתו מלת "גם" להשחית את הכוונה:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:106:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:106:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:106:1)

(סב) וכן פי' הרלב"ג, והרמב"ן והרדי"א השיגו עיי"ש,


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:107:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:107:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:107:1)

(סג) כנראה מספורי התורה:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:108:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:108:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:108:1)

(סד) עיין "קרני אור" הערה יח:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:109:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:109:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:109:1)

(סה) והרשב"ם פי' שמכר לו בממון, והמאכל היה לעדות ולקיום, וכן פי' הרמב"ן בשם י"א, כי אין מחיר הבכורה הנזיד, והכתוב לא פי' המחיר, וכן פי' רע"ס:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:110:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:110:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:110:1)

(סו) והרמב"ן ז"ל כתב והציד אשר היה בפיו. כן יעשו השרים והמלכים, בוחרים בציד מכל מאכל, ועיין קרני אור:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:111:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:111:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:111:1)

(סז) והרמב"ן ז"ל כתב, ואלו נתנו לו הון ועבדים וגמלים היו מוסיפים בו קנאה, לארוב לו ולהרגו:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:112:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:112:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:112:1)

(סח) פי' שלא היה לו כלום, כי כשהלך לנחל כרית לא היה לו כלום לאכול, והעורבים מביאים לו לחם ובשר בבקר ולחם ובשר בערב (מ"א יז ו) גם כתיב "ואזור עור אזור במתניו" (מ"ב א ח):


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:113:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:113:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:113:1)

(סט) יש דרשות הרבה ע"ז ועיין בקרני אור:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:114:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:114:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:114:1)

(ע) כל המפרשים נלאו לעמוד על סודו זה, ועיין (למעלה א טז, קרני אור, הערה קו) מה שהבאתי מהח' ר' פריפוט דוראן הלוי, ובקרני אור פה הבאתי דעות קצתם:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:115:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:115:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:115:1)

(עא) והרמב"ן ז"ל הביא כל דבריו בזה והשיג עליו עיי"ש:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:116:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:116:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:116:1)

(עב) והיה לו מקנה רב ומורה ע"ז ה"א הידיעה:


###### Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:117:1
[Mechokekei Yehudah; Yahel Ohr, Genesis 25:117:1](https://torahapp.org/share/book/Mechokekei%20Yehudah%3B%20Yahel%20Ohr/s/Genesis/r/25:117:1)

(עג) ר"ל בזה מתרץ: